Choroby dietozależne

Środy z chorobami dietozależnymi – AZS

Kolejnym problemem zdrowotnym jakim chciałabym się zająć jest AZS – czyli Atopowe Zapalenie Skóry, zwane inaczej wypryskiem atopowym czy egzemą.

Atopowe zapalenie skóry

Jest to alergiczna choroba zapalna, która, podobnie jak łuszczyca, charakteryzuje się okresami remisji i zaostrzeń. Zwykle objawia się już w pierwszym roku życia. Głównymi objawami jest suchość i świąd skóry. Zwykle zmiany te dotyczą skóry twarzy, zgięć kolanowych i łokciowych oraz owłosionej skóry głowy.  AZS jest jednym z najczęstszych schorzeń zapalnych wieku dziecięcego, z częstością rozpoznawania 10–15% w krajach rozwiniętych.

AZS a alergia pokarmowa

Objawy są ściśle związane z alergiami. Alergie pokarmowe, występują u 5-8% dzieci i 1-5% dorosłych.  W USA stworzono listę produktów, które mają najsilniejsze właściwości alergizujące.  Zostały one potwierdzone przez Kodeks Żywnościowy (Codex Alimentarius Commission) i podzielone na 8 grup: mleko krowie, jaja, ryby, skorupiaki, orzechy, orzeszki arachidowe, soja i pszenica. U dzieci z alergią pokarmową, w wieku od 6 miesięcy do 14 lat ponad 74% objawów to objawy związane z uczuleniem na jaja, mleko, ryby i orzechy laskowe. Reakcje alergiczne może jednak wywołać ponad 170 różnych produktów żywnościowych.

U dzieci chorych na AZS alergia pokarmowa występuje częściej niż w zdrowej populacji. U niemowląt i małych dzieci są to głównie alergeny pokarmowe, u starszych dzieci alergeny zewnątrzochodne, tj. roztocza czy pyłki. Problem nadwrażliwości pokarmowej dotyczy ok. 30% dzieci chorych na AZS. . Alergia pokarmowa może dotyczyć nawet 96% chorych dzieci do 2. roku życia z ciężką postacią AZS oraz ok. 70% chorych dzieci do 7. roku życia.

eggs-1490054_960_720.jpg

Dieta eliminacyjna a AZS

Zaobserwowano poprawę stanu skóry u części pacjentów na diecie eliminacyjnej oraz  zaostrzenie stanu skóry po spożyciu niektórych pokarmów.  Według przeprowadzonych badań u 20% badanych dorosłych z wypryskiem atopowym zaobserwowano niekorzystny wpływ pokarmów na stan skóry, ale alergię pokarmową udowodniono tylko u 1% z nich . „Niepożądane reakcje na pokarmy wpływają na wystąpienie zmian skórnych tylko u dzieci do 5. roku życia, a bezpośredni związek wyprysku atopowego z pokarmem obserwuje się u 1 na 10 dzieci z wypryskiem atopowym” . Dieta eliminacyjna sprawdza się szczególnie przy uczuleniu na mleko krowie i jaja, które są szczególnie silnymi alergenami.

Karmienie piersią

Istotną rolą jest również karmienie piersią. Uważa się, że wyłączne karmienie piersią do końca 6. mies. życia ma znaczenie profilaktyczne w chorobach atopowych, a zwłaszcza w wyprysku atopowym. Na podstawie badań twierdzi się,” że wyłączne karmienie piersią przynajmniej przez pierwsze 3 mies. życia zmniejsza ryzyko ujawnienia się alergii lub warunkuje jej łagodniejszy przebieg „. W Szwecji przeprowadzono badania na 4089 dzieci. Badano ich pod kątem zależności pomiędzy karmieniem piersią a objawami alergii, w tym wyprysku i astmy.  Z badań wynika, że dzieci, które były karmione naturalnie dłużej niż 4 miesięcy rzadziej  mają objawy wyprysku atopowego do 4. roku życia. W innych badaniach też wykazano taką zależność, ale tylko u dzieci, które miały genetyczne obciążenie chorobami atopowymi (alergicznymi). W okresie diety eliminacyjnej  powinno karmić się niemowlęta mieszankami mlekozastepczymi (hydrolizaty białek kazeiny lub serwatki).

Liczne badania potwierdzają, że stosowanie hydrolizatów mleka krowiego w znacznym stopniu wpływa na poprawę stanu klinicznego skóry niemowlęcia chorego na AZS, jednocześnie pokrywając w pełni zapotrzebowanie dziecka na składniki odżywcze.

 

AZS a otyłość i nadciśnienie

Wykazano związek AZS pomiędzy otyłością i występowaniem nadciśnienia tętniczego. W USA przeprowadzono badanie kliniczno -kontrolne , na grupie 132 dzieci w wieku od 4 do 7 lat, które miały umiarkowaną albo ciężką postać AZS. Grupa kontrolna – 143 zdrowych dzieci. Dzieciom określono wskaźniki antropometryczne (BMI, obwód talii oraz  WtHr – obwód talli do wysokości ciała) oraz zmierzono ciśnienie tętnicze krwi.

Co stwierdzono?

Atopowe zapalenie skóry o umiarkowanym i dużym nasileniu dolegliwości jest związane z BMI mieszczącym się powyżej 97 percentyla dla płci oraz wieku. Sugeruje to otyłość, czyli zbyt dużą masę ciała w stosunku do wzrostu. Częściej także obwód talii dzieci z AZS mieścił się w 85 lub wyższym percentylu.  Dzieci z AZS miały także podwyższone ciśnienie krwi, oraz dodatni wywiad rodzinny jeśli chodzi o nadciśnienie i cukrzycę typu 2 . Wskazuje to na ścisły związek występowanie AZS i otyłości oraz związanych z nią konsekwencji.

 

AZS a dieta

W przypadku reakcji alergicznej – dieta eliminacyjna. Najlepiej pod okiem dietetyka, żeby nie dopuścić do niedoborów pokarmowych. W przypadki eliminacji mleka i przetworów mlecznych, trzeba zapewnić w diecie inne źródła wapnia. Są to m.in sezam, mak, nasiona chia czy karob. Również zielone warzywa liściaste tj.szpinak czy rukola zawierają sporo wapnia, dlatego należy na stałe włączyć je do diety bezmlecznej.

Okazało się, że ważna jest również suplementacja witaminą D – jej odpowiedni poziom pozwala lepiej kontrolować objawy choroby.

Również spożywanie wysoko przetworzonej żywności może powodować zaostrzenia AZS. Dlatego należy starać się, aby dieta była oparta na świeżych, sezonowych produktach z dobrego, sprawdzonego źródła. Najlepiej unikać też takich produktów jak: czekolada i produkty czekoladowe czy produkty sojowe. Wskazano także poprawę stanu zdrowia po wyeliminowaniu pszenicy i nasion strączkowych oraz po ograniczeniu kawy i alkoholu.

cocoa-1659840_960_720

Probiotyki

Jako, że AZS wiąże się z osłabioną odpornością organizmu, pomocne może być stosowanie odpowiednich probiotyków. Efektywność probiotyków w przypadku atopowego zapalenia skóry poparta jest wieloma badaniami.

Według licznych doniesień klinicznych w przypadku chorób o podłożu atopowym, głównie AZS, zastosować można następujące szczepy probiotyczne

a) w zapobieganiu: – Lactobacillus rhamnosus GG, – Escherichia coli O83,

b) w leczeniu: – Lactobacillus rhamnosus GG, – Lactobacillus rhamnosus 19070-2, – Lactobacillus reuteri DSM 122460, – Lactobacillus fermentum VRI-003 PCC, – Bifidobacterium lactis Bb-12.

Isolauri i wsp. w dwóch randomizowanych badaniach klinicznych z  podwójnie ślepą próbą wykazali, że podawanie niemowlętom z atopowym zapaleniem skóry szczepów Lactobacillus rhamnosus GG (LGG) oraz Bifidobacterium lactis Bb-12 zmniejsza nasilenie i rozległość objawów atopii.

W innych badaniach potwierdzono również, że stosowanie synbiotyku (połączenie działania probiotyku z prebiotykiem) , zapobiega atopii – przede wszystkim AZS, do 2 r.ż.

Wieloletnie badania prowadzone przez Kalliomaki i  wsp. dowiodły, iż podaż szczepu LGG kobietom ciężarnym z dodatnim wywiadem alergicznym na 2-4 tyg. przed porodem, a  następnie przez 6  mies. po porodzie matce (jeśli karmiła naturalnie) lub niemowlętom (w przypadku karmienia mieszanką mlekozastępczą) 2-krotnie zmniejszyła ryzyko wystą- pienia wyprysku atopowego u dzieci w wieku 2 lat [16]. Również w kolejnych latach życia (4 i 7 rok) odnotowano zmniejszone ryzyko wystąpienia objawów.

Stosowanie probiotyków ma znaczenie nie tylko w profilaktyce, ale również w leczeniu AZS.

Badanie z randomizacją przeprowadzone w Australii również wykazało korzystny wpływ suplementacji Lactobacillus fermentum przez 8 tyg. u niemowląt (w wieku 6–18 mies.) z umiarkowaną lub ciężką postacią AZS. Zaobserwowano istotne zmniejszenie nasilenia i rozległości zmian na podstawie skali SCORAD (ang. severity scoring of atopic dermatitis) w porównaniu z grupą otrzymującą placebo.

Piśmiennictwo:
K. Romańska-Gocka , J. Gocki , W. Placek , B. Zegarska, Rola bariery skórnej, wybranych czynników środowiskowych i karmienia piersią w atopowym zapaleniu skóry, Post Dermatol Alergol 2006; XXIII, 5: 228–233
AZS u niemowląt – dieta eliminacyjna i pielęgnacja skóry – http://www.mp.pl
JAMA Dermatol. 2014 Dec 23. doi: 10.1001/jamadermatol.2014.3059. Central Obesity and High Blood Pressure in Pediatric Patients With Atopic Dermatitis. Silverberg JI, Becker L, Kwasny M, Menter A, Cordoro KM, Paller AS
Vitamin D supplementation modulates the immune system and improves atopic dermatitis in children International Archives of Allergy and Immunology, 03/16/2015
Zanieczyszczenia powietrza i wysoko przetworzona żywność przyczyniają się do rosnącej liczby zachorowań na AZS
 P.Szachta , A Adamska , M. Gałęcka , W. Cichy , D. Roszak, Rola probiotyków w chorobach alergicznych, Pediatria Współczesna. Gastroenterologia, Hepatologia i Żywienie Dziecka 2011, 13, 3, 180-182
A. Rosińska , I. Stajkowska , W. Cichy, Rola alergenów pokarmowych w etiopatogenezie atopowego zapalenia skóry
Reklamy

8 thoughts on “Środy z chorobami dietozależnymi – AZS

    1. Niestety w niektórych przypadkach sterydy są konieczne, ale mimo wszystko zawsze również warto włączyć dietę 🙂 w końcu dieta to też forma leczenia

      Polubienie

  1. Dieta napewno jest super wsparciem do leczenia, mało osób traktuje swoje choroby na tyle poważnie, że jest wstanie zmienić swoje podejście do życia (głównie do jedzenia) uważa ze leki zrobią cała robotę

    Polubienie

  2. To wszystko nie jest takie proste. Mam AZS , moje dzieci też. Oboje karmione do 3 roku życia piersia (6 miesięcy wyłącznie), nie jesteśmy otyli, ciśnienie niskie. Brak cukrzycy w rodzinie. Dieta to nie takie proste jak się niektórym wydaje, bo pokarmy raz wywołują reakcje a raz nie – reakcja krzyżowa, nie do wylapania- pora roku i kwitnienie, dodatki do żywności (mimo restrykcyjnego ich unikania), czy inne pokarmy samodzielnie neutralne. Więc powiedzieć „przejdź na dietę” jest proste. Przejdę na każdą, jeśli mi pomoże. Bo do tej pory nie pomogło odstawienie nawet żywienie się tylko warzywami i mięsem. Czyli odstawienie wszystkich potencjalnych alergenów. Na dokładke po wizycie w klinice uniwersyteckiej uważam, że od lekarzy nie otrzymam pomocy w tym zakresie- wg nich nie ma to związku, z wyłączeniem alergenów wychodzących w testach, nie otrzymałam żadnych wskazówek. Smutne

    Polubienie

    1. Dziękuję, za wartościowy komentarz ! Niestety to jest tak, że teoria czasem nic się ma do praktyki. Rzeczywiście to wszystko jest skomplikowane, nie wspomniałam o alergenach krzyżowych, a to faktycznie jest duży problem. A to jest tak, ze stosując diety eliminacyjne nie było żadnej poprawy czy była, ale minimalna ?

      Polubienie

      1. Przy eliminacji i zastosowaniu ścisłej diety często na początku było wręcz gorzej. I tak naprawdę nie wiem czemu. Czy to herxy? Czy jakaś inna reakcja. Po jakimś czasie zazwyczaj jest lepiej. Ustępują inne objawy niezwiązane z AZS, no przy eliminacji nabiału bóle stawów i ścięgien, które wracają natychmiast po wprowadzeniu nabiału do diety. Zresztą u mnie jest tak, że przy braku zmian w diecie, zdarza się nagle gwałtowne pogorszenie i nie jestem w stanie znaleźć żadnego czynnika wywołującego je.

        Polubienie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s